Leita frttum mbl.is

Meistarar aprlgbbum

essum degi er rtt a benda slandsmeistara a lta ara hlaupa aprl. essir meistarar eru svo gir a flk hleypur ri um kring, r eftir r eftir vitleysunni. Hr eru bestu gbb eirra:

Krnan er besti kosturinn fyrir sland. Lttu ig lifa eirri vissu og vi a gengistap sem fylgir krnunni ri um kring, r eftir r eftir r. tt ekki rtt a ba vi sterkari gjaldmiil, v ert slendingur.

Hagsmunaailar a hverju mli slandi eru aldrei jin, heldur alltaf ltill hpur sem fr a sitja a starfsemi hverju svii fyrir sig og njta ein afrakstursins.

Aulindaskattar eru jfnaur, ea besta falli til ess fallnir a gera rekstur erfian. a eru alltaf til stur fyrir a greia ekki fyrir afnot af aulindum landsins og hafsins.

jin getur ekki tt eign. Hpur eins og fjlskylda, ea fimmtu fjlskyldur geta tt eign, en ekki fimmtusund fjlskyldur skr yfir alla hpnum s fr fr degi til dags og agengileg vef margvslegan mta.

---
Svo er rtt a rifja upp gmul aprlgbb sem gengu r eftir r, ri um kring en eru nna orin svolti trosnu. m hugsa sr a nota au sar, eftir svona tuttugu r egar allir eru bnir a gleyma.

Innherjaupplsingar eru ekki til slandi af v a allir vita allt sem gerist viskiptum.

Spilling er engin slandi. etta var svo augljst a a urfti ekki a fra nein rk a essu alla tuttugustu ldina. versta falli var sagt a ll spillingin vri uppi borinu.

Hr er allt eins og best verur kosi, nema a a vantar reyndar rlti meira frjlsri viskiptum. etta aprlgabb var ansi heitt essari ld allt fram til 2008.


ryggi leyfir flki a taka sjlft httuna

ruggt jflag me ruggan efnahag leyfir einstaklingnum a taka httuna sjlfur en vera ekki leiksoppur jarhttunnar. Reynsla fyrsta ratugar essarar aldar snir hinn bginn hvar arf a hera reglur fyrir viskiptalfi, sem hvorki tryggi hagsmuni eigenda n viskiptavina.

Margir vilja draga stru drttina vestrnum heimi sem annars vegar evrpska jflagi me miklu flagslegu ryggiskerfi, ina og jnustu fstum skorum ar sem stttarflg ra miklu og hins vegar bandarsk-engilsaxneskt jflag me frri reglum og meira svigrmi fyrir einstaklinginn til athafna.

etta mynstur hefur veri til um langa hr og flk hefur komi auga nokkrar versagnir essari mynd. Hvers vegna eru svo margir frumkvlar fr Svj, sem a margra mati var fararbroddi ess sem hr er kalla evrpskt jflag um aldarskei, ar meal rkustu fjlskyldur Evrpu sem grtt hafa strf snjllum uppfinningum og hnnun? n ess a hla snsku jflagi srstaklega, s g einmitt ekki versgn essu.

Vi hfum bi vi jflag sem afltti reglum og opnai fyrir viskipti allt fr nunda ratugnum. a var engin vanrf v og n er leitun a flki sem vill fara aftur til eirra reglna sem giltu. a er leitun a eim en au eru samt vel finnanleg fleiri en einum stjrnmlaflokki. Me bttri fjrmlastjrn hins opinbera tunda ratugnum horfi etta allt til framfara. a a halda fram eirri braut en ekki fara til baka.

Reynsla fyrsta ratugar essarar aldar snir hinn bginn hvar arf a hera reglur fyrir viskiptalfi, sem hvorki tryggi hagsmuni eigenda n viskiptavina. kemur a rugga jflaginu sem hefur betur n a tryggja essa hagsmuni. a hefur ekki komi veg fyrir rttmiki frumkvlastarf og nskpun Norurlndunum, sem fleytir eim nna gegnum kreppuna n strfalla. Opinber sjur me eignir upp meira en rsframleislu Noregs hefur tt a norska jin stendur nna me plmann hndunum fjrmlakreppunni. rtt fyrir a sem haldi hefur veir fram slandi er olusjurinn norski alopinber og alls ekki einkarekinn.

ryggi leyfir einstaklingnum a taka httu og gera hlutina sjlfur. a ir einnig a einstaklingar og fyrirtki sem reyna a byggja upp eigin sptur urfa ekki a lifa vi efnahagsstand ar sem utanakomandi hrif hafa alltaf meiri hrif en gerir eirra sjlfra.


Sumartmi

Sumartmi er kominn Evrpu og Bandarkjunum, a va s vori komi skammt veg. N munar einum tma okkur og Bretlandi og tveimur tmum okkur og Mi-Evrpu. Flk spyr af hverju er ekki komi sumartma slandi og svari er einfalt, a er sumartmi ri um kring hj okkur.

Yfirleitt er sumartmi annig vi a klukku s fltt um einn tma sumrin, annig a slin komi upp um sjleyti sta ess a koma upp um sexleyti. sest hn ekki fyrr en um sjleyti lok mars og um nuleyti London lok jn. Klukka hr er annig ri um kring og kemur slin upp klukkutma eftir raunverulegum tma Austurlandi, um klukkutma og korteri Akureyri og einum og hlfum tma eftir Reykjavk. Ef vi myndum flta klukkunni lok mars eins og Evrpujir vrum vi v sem kalla er tvfaldur sumartmi. Slin kmi upp um ttaleyti lok mars.

N berast frttir fr Bretlandi sem segja fr barttu fyrir slku kerfi ar, svokllu 10:10-hreyfing.

Einhverjir vinnustair auglsa opnun klukkutma fyrr sumrin. Mr fannst merkilegt a heyra umru um a framhaldssklanemar ttu erfitt me a koma sr lappir mesta skammdeginu. etta er einmitt a sem vi rddum um MH fyrir 30 rum san og vildum a kennsla byrjai klukkutma seinna. lrist mr einfld slensk rkfri og g ekki vi kennslubk Gumundar Arnlaugssonar sem Eygl Gumundsdttir kenndi okkur. Nei, fengum vi a vita a kennarar hefu rtt etta og vildu etta ekki. ar me var endir umru. vi vildum vita hvort kennarar gtu til dmis unni vi anna en sjlfa kennsluna fyrsta klukkutmann var umran tmd, bin.


Niurskurur er gur fyrir ara

Niurskurur heilbrigis-, flags- og menntamlum er gu lagi mean maur lendir ekki honum sjlfur ea einhver sem stendur nrri manni.

a er fyrst egar reynir og einhver nkominn lendir a veikjast ea slasast, sem veist hva a kostar a hafa ekki a sem til arf til a koma flki til heilsu.

a er fyrst egar lendir v a veikjast, a finnur hvaa mli a skiptir a launegahreyfingin hefur unni meira en hundra a v a auka rtt inn til launa og flagslegra styrkja, bi utan ings og innan ess.

a er fyrst egar hugsar um hversu margir inni fjlskyldu luku hsklanmi fyrir hundra rum og hversu margir gera a dag, sem sr muninn v a geta loki v sem margir telja sjlfsagt.

Ekkert af essu er sjlfsagt, allt var a unni me barttu. Hvernig vri a nna ef vi hefum sji lkt og Normenn, til dmis ef binn hefi veri til Aulindasjur me framlagi fyrir afnot af fiskveium og orkulindum?

Skoanir ea sklkaskjl

a sem kalla er frileg umra slandi er alltof oft einfaldlega a a flk skellir fram snum skounum og reynir a finna rk a eim eftir a hafa mynda sr skoun. a heitir einfaldlega friging slensku.

Dmi um etta er egar hfuborgarbar sem eru vanir a fara t land einu sinni sumri ea svo og hrkkva kt ef eir sj einhverjar breytingar. verur landi friheilagt eirra augum, en aeins ef a er utan suvesturhornsins. er hgt a fria land ef a er ngu langt fr Reykjavk mean sams konar framkvmdir ganga hindra ef r gagnast Reykvkingum. a er ekkert jafnri milli kosta og um lei enginn silegur grunnur, bara gettakvrun sem er sett mynd rklegrar umru.

a er fallegt a eiga hugsjn a enginn hernaur rki verldinni og enginn urfi a verja sitt land. a er annar handleggur egar flk lsir v yfir a sland eigi a vera herlaust en vill um lei ekki a a s varnarlaust. er a bi a kalla eftir v a arar jir sji um a verja landi, helst annig a r komi aldrei hinga. etta hefur engan silegan grunn og verur ekki rtt rklega, a margir lti svo.

Svona m leika sr lengi og alltof margir iggja laun fyrir leikinn. Sannleikurinn er a egar flk tlar sr stjrnml til ess eins a gera upp milli lglegra atvinnugreina, skyldu allir vara sig eim. er bi a skipta t snarvitleysu graranna me viskiptatrnni, fyrir gettari ar sem stjrnmlamenn kvea hvaa atvinnugreinar skuli knanlegar og hverjar ekki. Flk arf hvorugan kostinn og a kjsa hvoruga vitleysuna. Tr getta einstakra stjrnmlamanna er ekki betri en tr tra snilld viskiptamanna, sem ttust eiga f.

Miki af umrunni blogginu er undir sama hatti, en flagsleg tgfa af frigingunni: Flk finnur sr einhverja me svipaar skoanir og a sjlft og heldur a skoanir veri sannari eftir v sem fleiri halda eim fram.

Frin leysa ekki allan vanda ein og sr

a er gott og gilt a fst vi fri. Margir telja a hgt s a leysa ll vandaml me v a beita frilegri nlgun allt. Ng s a ra alla hluti ar til eir eru leystir. En heimurinn er ekki kennslustofa hskla.

Gott hsklanm er gott vegarnesti, hjlpar egar flk er fari a vinna faglega vinnu. Frimennskan er hins vegar ekki fagleg vinna nema fyrir au sem fst vi kennslu ea rannsknir. a gera ekki allir, meira a segja ekki allir sem vinna hsklum.

v miur s g hr stran hp af flki sem heldur a umran s upphaf og endir alls. a eru miklar takmarkanir essum hugsanagangi. Honum hefur fylgt hroki gar framkvmda, vinnu og srstaklega inaar, nema helst inaar sem er orinn ngu gamall (ekki verra ef friflki hefur alist upp vi ennan ina) en allt sem er ntt er gnandi.

Ef etta flk gti tekist vi essa umru, komist a niurstu og teki kvrun vri etta ekki slmt, en margt af v er haldi kvrunarflni hu stigi, stigi sem nefna m kvrunarlmun (decision paralysis). etta fylgir eirri stu eirra sem au hafa vali sr ar sem umran er vifangsefni og ekki nausynlegt a n niurstu mlinu egar hgt er a ra a fram. a getur jafnvel veri verra a n niurstu af einberum tta vi a umrunni ljki.

a er einnig til spegilmynd essa vandamls, sem er framkvmdaglein sem hraunar yfir alla umru. Mealvegurinn er vandrataur en hefur alltaf ann kost a vera gullinn, og g ekki vi efnislega.

Viskiptatrin

Til er s tr a allt sem hi opinbera framkvmi komi verr t en ef einstaklingar framkvma a. essi tr er tbreidd og vri ekki svo slm nema fyrir a a a eru jafnmrg dmi um a etta s rtt og a a s rangt.

a er til dmis sagt a nnur vimi gildi opinberum rekstri og ess vegna veri hann hagkvmur. a er skrtin stjrnun sem ekki getur breytt vimium. Ef rekstur er a jna einhverjum tilgangi er ekkert lgml sem breytir rangrinum af honum, ef stjrnendurnir eru ekki starfi snu vaxnir.

Stjrnml eru aeins til samflagi. a ir lti a kjsa flk til forystu stjrnmlum sem hefur and samflagsmlum ea ltur niur vinnu. Ef a er gert, velst til forystu flk sem er tilbi a lta skipulagsml hendur framkvmdaaila, heldur a kaupmenn geti betur stjrna umhverfinu Laugavegi en til ess kjrnir fulltrar og heldur a kaupssluflki s best treystandi fyrir almannaf. a segir a ekki s til jareign, a jin s vel skilgreindur hpur hverju sinni, a opinber rekstur s alltaf verri en einkarekstur, rtt fyrir a ri 2008 hafi komi og fari, og a er ekki frt um a stjrna sjlfu sr, hva rum.

Gur kaupmaur getur stjrna sinni eigin verslun vel. Kostir kaupmanna eru a bja ver sem hfir vrugum, jnusta viskiptavini sna vel og veita starfsflki snu g kjr og umbna. Kostir eirra felast ekki a skipuleggja mib Reykjavkur. ar koma til hagsmunir kaupmanns, en gur kaupmaur veit a hagsmunir hans enda um remur metrum fr innganginum a versluninni, egar viskiptavinurinn sr hva er boi og bst til a ganga inn.

reifanlegt dmi um etta m sj yfirbyggum Laugavegi. Hvaa yfirbygga Laugavegi? J, egar Kringlan var a vera a veruleika nunda ratugnum tti a byggja yfir Laugaveg samvinnu kaupmanna og borgaryfirvalda. rangurinn m sj tveimur hlium sem n geyma auglsingar og yfirbyggri gangsttt fyrir framan Laugaveg 43. Bogaaki tti a vera smu h og hliin sna.

Samkeppnin er kostur verslun Laugavegi og reyndar hvar sem er slandi. Hn er enginn kostur opinberum rekstri, stundum s lti annig. Samkeppni sveitarstjrna um lathlutanir kostai ba hfuborgarsvis milljara. Flk m gjarnan tra ru, en a arf ekki a kjsa annig flk til forystu.

Hvers vegna verkaflk ks Sjlfstisflokkinn

g velti v fyrir mr, eins og fleiri, hvers vegna svo margt verkaflk hefur kosi Sjlfstisflokkinn. a er ekki heimska, a minnsta kosti ekki einber heimska, sem essu veldur.

a er annig me alvru verkaflk a a vill hafa vinnu. v lur ekkert vel n vinnu. m jafnvel kalla a verklaust flk.

egar heyra m fulltra vinstri hreyfingar tala um a hjl atvinnulfsins s klisja og egar sama hreyfing finnur allt a flestum kostum til a flk fi vinnu, er vali fremur einfalt.

a er um hundra milljara krna gat (um hlf milljn hvern fullorinn slending) sem vantar upp ef a vera hgt a halda svipari flagslegri jnustu, heilbrigisjnustu og menntastigi og vi hfum haft undanfarin r. Um lei gengur tlfta hver vinnufr manneskja atvinnulaus.

a vinstraflk sem hefur efni a neita flestum framkvmdakostum vi essa stu, me hugsjnina a vopni, a hefur me athfnum snum svara spurningunni um hvers vegna verkaflk ks svo margt Sjlfstisflokkinn.

Vel hannaur upplsingaleki

ori kvenu er upplsingaleki brot gri stjrnsslu. a arf ekki a fylgjast lengi me stjrnmlum til a renna grun a essu s verfugt fari, a upplsingaleki s hluti af stjrnunarstl margra, alltof margra stjrnmlamanna.

a er augljst a hgt er a setja upp stand sem hreinlega bur upp upplsingaleka. v lengur sem eftirsttum upplsingum er haldi fr v flki sem r eru tlaar, v lklegra er a upplsingarnar leki.

leka r ekki allar einu heldur aeins kveinn hluti og s hluti verur settur fram ann htt sem hentar eim sem lekur. etta er kvein lei til a reyna a stjrna umfjllun.

essi lei er ekki jinni hag. a er ljst a niurstur rannsknanefndar ingsins eiga erindi vi alla jina. r eru tilbnar til tgfu og ttu a vera komnar vef fyrir tveimur vikum. Me v eru r agengilegar llum ingmnnum og orra jarinnar. Nefndin glatar n trausti me hverjum deginum sem lur.

Kannski er a tlunin, a virist lklegt vi fyrstu sn. Illt er tveimur herrum a jna, stendur gri bk.

etta er aeins eitt land

etta er ekki nema eitt land, fimm byggilegar eyjar, sund mlur fr llum lndum og hr bum vi, rtt rm rjhundru sund.

Vi erum ekki nema hundra sund ferklmetrar. a tekur innan vi klukkutma a fljga landshorna milli, minna en tu tma a keyra ystu nf.

Vi verum a haga okkur eftir v. Allt sem er gert snertir ara landinu. a er ekki til nein einkaml landsbyggar ea hfuborgar. Allar strframkvmdir vera a fara eitt heildarskipulag ef vi viljum eitthvert skipulag yfirleitt.

Ef vi viljum a a bi flk hr yfirleitt fremur en a allt besta flki flytji til landa sem betra er a ba , urfum vi a gera landi lfvnlegt fyrir venjulegt flk, en ekki aeins fyrir tvalda.

Hr hafa ll stjrnml gengi t a jna hagsmunum kveinna slendinga, ekki allra, yfirleitt sem fstra.

Landbnaarkerfi hyglir kjklinga- og svnabndum og heldur uppi inai ar sem fir slendingar sjst nema eir sem eiga bin. Nverandi kvtakerfi hefur tryggt a allur arur sem gti ori af sjvartvegi renni til nokkurra hundraa. Fyrirtki almannaeigu borga ofurlaun en skila litlum ea engum ari til eigendanna, sem f ekki a vita hvaa kjrum afurirnar eru seldar.

a m merkja a a stjrnmlaflk sem ekki tlar a skera upp stjrnskipun, skipulag og skiptingu ars, breyta lfskjrum annig a almenningur og fyrirtki geti lifa vi stugt verlag og gert fyrirtlanir til nokkurra ra senn, a er flk sem tlar a jna litlum hpum jflags.

Fyrri sa | Nsta sa

Höfundur

Sveinn Ólafsson
Sveinn Ólafsson
Höfundur bloggar um lífið og tilveruna.

RSS-straumar

BBC News

RSS feed from the BBC news website

BBC News

  • Augnablik... Augnablik - ski ggn...

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband